Ảnh AI dùng để bán hàng được không?

Câu hỏi này thường đến sau khi người ta đã thử một lần. Bạn gõ vài dòng mô tả, máy trả về một tấm ảnh trông chuyên nghiệp hơn hẳn tấm bạn tự chụp trên bàn bếp lúc chiều, và ý nghĩ đầu tiên là dùng luôn cái này để đăng bán. Ý nghĩ thứ hai đến chậm hơn một nhịp, và nó mới là câu hỏi thật: dùng thì có sao không?

Ảnh do AI tạo có bị coi là ảnh giả không?

Chữ "giả" ở đây bị dùng cho hai chuyện rất khác nhau, và tách được hai chuyện đó ra thì phần còn lại dễ đi hơn nhiều.

Một tấm ảnh bị coi là giả khi nó được dựng ra để người xem tin nhầm về một sự việc có thật. Ảnh chụp một vụ tai nạn chưa từng xảy ra là ảnh giả. Ảnh một người đang làm việc họ chưa từng làm là ảnh giả.

Còn một khung nền studio màu be, ánh sáng dịu, không có ai trong đó, do máy sinh ra để bạn đặt sản phẩm lên — nó không nói dối ai cả. Nó là đồ họa, đúng nghĩa như tấm phông người ta căng lên trong phòng chụp hay như cái bàn gỗ mua về chỉ để làm nền chụp. Không ai gọi tấm phông là hàng giả.

Nên vấn đề không nằm ở chỗ ảnh do máy sinh ra. Nó nằm ở chỗ bạn nói tấm ảnh đó là gì. Cùng một tấm ảnh nền do máy tạo: đặt dưới bài viết như một hình minh họa thì hoàn toàn bình thường, dán nhãn "ảnh chụp thực tế tại xưởng" thì thành nói dối. Máy không quyết định điều đó, dòng chú thích của bạn mới quyết định.

Bán hàng bằng ảnh AI thì khách có thấy bị lừa không?

Có một câu hỏi nhỏ tách được gần như mọi trường hợp: tấm ảnh này có khiến khách tin rằng món hàng họ sắp nhận trông đúng như thế không?

Nếu câu trả lời là không, bạn đang ở vùng an toàn. Ảnh nền, ảnh không khí đầu bài, ảnh minh họa cho một bài viết, ảnh trang trí cho banner khuyến mãi — người mua nhìn chúng như nhìn phần trang trí của cửa hàng, không ai coi đó là bằng chứng về món hàng.

Nếu câu trả lời là có, bạn đã bước qua ranh. Tấm ảnh chính của sản phẩm là thứ duy nhất khách có để ra quyết định. Họ không sờ được vào hàng, không ngửi được, không thử được. Họ mua tấm ảnh trước, rồi mới nhận hàng sau.

Nói thẳng cho đỡ mất thời gian của bạn: dùng ảnh do máy sinh làm ảnh chính của sản phẩm là con đường ngắn nhất tới một loạt đánh giá một sao và một chồng đơn trả hàng. Khách không tức vì bạn dùng công nghệ, họ tức vì thứ nhận được không giống thứ họ đã nhìn. Và cái mất ở đây lớn hơn nhiều so với phần chi phí chụp ảnh mà bạn tiết kiệm được: đơn trả về, phí vận chuyển hai chiều, điểm đánh giá của gian hàng tụt xuống và ở lại đó rất lâu.

Sao ảnh ra không giống thứ tôi tả?

Đây là câu hỏi hay gặp thứ hai, và câu trả lời không nằm ở chỗ máy "chưa đủ thông minh".

Việc máy làm là dựng một tấm ảnh khớp với những gì bạn viết ra. Chỗ nào bạn không viết thì nó tự điền, và nó điền bằng thứ phổ biến nhất mà nó biết. Bạn thấy ảnh "không giống thứ tôi tả" phần lớn là vì phần nó tự điền chiếm nhiều hơn phần bạn tả.

Có những vùng công cụ làm rất tốt và những vùng nó chưa chắc chắn, và biết trước thì đỡ bực. Mạnh nhất là ảnh sản phẩm thương mại, phong cảnh thiên nhiên và các bố cục kiểu studio. Còn với người cụ thể, địa danh nổi tiếng, hoặc một màu chính xác tuyệt đối — đúng mã màu thương hiệu của bạn chẳng hạn — thì kết quả có thể chưa khớp hoàn toàn.

Hai cách xử lý thực tế. Một là tạo lại với cùng mô tả để nhận một biến thể khác, vì mỗi lần sinh ra một ảnh khác nhau chứ không lặp lại y hệt. Hai là mô tả cụ thể hơn, và đó là việc đáng làm trước.

Vậy một mô tả tử tế cần có gì?

Trang công cụ tạo ảnh AI từ văn bản đã nói ba thứ nên có: chủ thể, ánh sáng và nền. Ba thứ đó là phần lõi. Trong thực tế dùng cho việc bán hàng, có thêm hai thứ nữa đáng viết ra, và lý do của chúng nằm ngay ở chỗ thiếu chúng thì ảnh hỏng kiểu gì.

Chủ thể — thiếu thì máy tự chọn, và nó chọn thứ phổ biến nhất chứ không phải thứ bạn cần. Mô tả chỉ có "ly cà phê" sẽ cho ra cái ly phổ thông nhất, không phải cái ly cao chân bạn đang bán.
Chất liệu và bề mặt — thiếu thì vật ra đúng hình mà sai cảm giác: gốm thành nhựa, vải thô thành vải bóng, gỗ mộc thành gỗ phủ bóng. Hình đúng mà chất sai là kiểu sai khó chỉ ra nhất, người xem chỉ thấy "trông rẻ tiền" mà không nói được vì sao.
Ánh sáng — thiếu thì ảnh ra ánh sáng trung tính, đều, không hướng. Nó trông như ảnh mẫu trong thư viện ảnh, dùng cho thương hiệu nào cũng được, tức là không dùng cho thương hiệu nào được.
Bố cục và góc nhìn — thiếu thì máy hay đặt vật giữa khung, chính diện, ngang tầm mắt. Từng tấm thì ổn; xếp cả bộ cạnh nhau mới thấy mọi ảnh của bạn trông giống hệt nhau.
Nền và bối cảnh — thiếu thì nền tự sinh ra thứ bạn không kiểm soát: một đồ vật lạ ở góc trái, một mảng hoa văn không liên quan, đôi khi cả mấy chữ méo mó trông như chữ mà không đọc được.

Hai thành phần giữa — chất liệu và bố cục — không có trên trang công cụ, chúng là phần mở rộng từ chuyện dùng thật cho gian hàng. Còn một điều nên tránh: đừng biến năm thứ này thành một công thức có cú pháp, có dấu ngoặc, có trọng số chép đi chép lại. Công thức kiểu đó lỗi thời rất nhanh, còn năm câu hỏi ở trên thì không, vì chúng là những thứ một người chụp ảnh nào cũng phải quyết trước khi bấm máy.

Tôi cần ảnh có người mẫu thì sao?

Đó là việc của một công cụ khác. Sinh ảnh người như thật là bài toán riêng, khó hơn hẳn, và Vipix tách nó ra thành công cụ tạo ảnh người siêu thực chứ không gộp vào đây. Nếu ảnh bạn cần có người trong đó, hãy sang thẳng bên ấy. Trước khi dựng bộ ảnh đầu tiên thì có một bài đi riêng vào chuyện ảnh người mẫu AI cho gian hàng: được gì, không được gì, và chỗ nào thì vẫn phải là ảnh chụp chính món hàng bạn sẽ giao.

Ảnh AI đăng lên sàn hay mạng xã hội có bị gỡ không?

Câu trả lời trung thực nhất là: tùy kênh, và bạn phải tự kiểm tra kênh mình đang dùng.

Mỗi sàn thương mại điện tử, mỗi mạng xã hội có chính sách riêng về ảnh do máy sinh, và những chính sách đó thay đổi theo thời gian. Bất cứ bài viết nào khẳng định chắc nịch hộ các nền tảng rằng chỗ này được, chỗ kia không, đều đang nói về một thời điểm đã qua. Việc đáng làm là mở phần hướng dẫn dành cho người bán hoặc người đăng nội dung của chính kênh bạn dùng và đọc phần nói về ảnh, trước khi đăng cả loạt.

Còn một nguyên tắc chung thì khá bền, vì nó không phụ thuộc vào chính sách của ai: ảnh minh họa được trình bày đúng là ảnh minh họa thì hiếm khi gây chuyện ở đâu; ảnh do máy sinh đem làm ảnh sản phẩm thì gây chuyện ở mọi nơi — nếu không bị nền tảng xử thì cũng bị chính khách hàng xử, và vế sau đau hơn.

Có nên thay hẳn ảnh chụp sản phẩm thật bằng ảnh AI không?

Không. Câu trả lời chỉ có một chữ đó, và nó có lợi cho bạn chứ không phải cho ai khác.

Người mua hàng qua mạng ra quyết định trong vài giây, dựa trên đúng một thứ: tấm ảnh. Mọi khoảng cách giữa tấm ảnh ấy và món hàng thật đều quay về dưới dạng đổi trả, đánh giá xấu và một khách không bao giờ mua lần thứ hai. Ảnh do máy sinh không hề biết cái khóa kéo của bạn màu gì, đường may thật ra sao, tem nhãn in thế nào — nó dựng một món đồ trông hợp lý, không phải món đồ bạn có trong kho.

Cách dùng đúng thì đơn giản và không hề khắt khe: ảnh chụp thật cho món hàng, ảnh do máy sinh cho bối cảnh quanh nó. Chụp món hàng bằng điện thoại ở chỗ đủ sáng, rồi xóa nền ảnh sản phẩm và đặt nó vào một khung nền dựng sẵn. Khách nhìn thấy đúng thứ họ sẽ nhận, còn phần khung cảnh — thứ vốn không phải hàng hóa — thì bạn dựng thoải mái.

Vậy dùng ảnh AI vào việc gì là ổn nhất?

Có một nhóm việc mà ảnh do máy sinh làm rất tốt và không ai tranh cãi được:

Ảnh nền và ảnh không khí cho bài đăng: khung cảnh, phông màu, bối cảnh mùa lễ.
Ảnh minh họa cho bài blog, bản tin, tài liệu nội bộ — chỗ mà trước đây bạn phải đi tìm ảnh trong thư viện ảnh và tấm nào cũng đã thấy ở đâu đó rồi.
Ảnh ý tưởng để trao đổi: dựng nhanh cái bạn đang hình dung rồi đưa cho thợ chụp hoặc người thiết kế xem, thay vì tả bằng lời qua tin nhắn.
Ảnh trang trí cho banner, ảnh bìa, ảnh chuyên mục — những chỗ không ai nhầm là hàng hóa.

Một điều nên biết trước khi dùng cho mấy việc trên: ảnh sinh ra từ công cụ này luôn mang một dấu Vipix nhỏ ở góc — đó là chủ ý, để ảnh do máy tạo tự khai nó do máy tạo, đúng tinh thần cả bài này đang nói.

Nhìn lại thì cả bốn nhóm đều có chung một đặc điểm: không cái nào nói với khách rằng "món hàng của bạn trông như thế này". Đó cũng là lằn ranh duy nhất cần nhớ, và nhớ nó thì công cụ tạo ảnh từ mô tả tiết kiệm cho bạn khá nhiều thời gian mà không phải đánh đổi lòng tin của người mua. Nếu bạn đang cân nhắc rộng hơn giữa các nhóm công cụ khác nhau, có một bài so sánh các công cụ chỉnh ảnh AI đi theo tiêu chí thay vì theo thương hiệu.

Lòng tin là thứ khó xây và mất rất nhanh, còn thời gian dựng một tấm ảnh nền thì mua lại được bất cứ lúc nào. Đổi thứ thứ nhất lấy thứ thứ hai chưa bao giờ là một vụ hời.

Ảnh do AI tạo có dùng để bán hàng được không?